Nowy temat F.A.Q., ktorego utworzenia i koordynacji sie podjalem, w sposob klarowny, jasny i zgodny z obecna wiedza przedstawiac bedzie podstawowe zagadnienia z zakresu medycyny od strony praktycznej. Co moze nas spotkac w miescie, w trakcie wypadu w gory lub nad wode. Mam nadzieje, ze zawarte tu informacje beda Wam przydatne i stanowic beda punkt wyjscia do rzeczowej dyskusji na forum. Temat w zalozeniu bedzie zamkniety.
Resuscytacja.
W tym podstawowym zagadnieniu medycyny ratunkowej doszlo w ostatnim czasie do znacznych zmian. Ukazaly sie wytyczne Europejskiej Rady Resuscytacji na rok 2005.
Od razu zaznaczam - obecnosc nowych wytycznych nie neguje automatycznie wartosci poprzednich wytycznych, dobrze nam znanych. Po prostu "lepsze jest wrogiem dobrego". W wyniku prowadzonych badan naukowych uznano nowe wytyczne za bardziej efektywne i latwiejsze do przyswojenia.
Nie bede podawal tutaj szczegolowego postepowania, wszystko jest wytlumaczone jasno w tekscie wytycznych, takze dublowanie ich nie ma sensu. Zachecam do lektury!
Zmiany wytycznych resuscytacji dla ratowników – amatorów dotyczą następujących zagadnień:
1/ Sprawdzenie oddechu
WYTYCZNE 2000: po ocenie świadomości sprawdzaliśmy obecność oddechu
WYTYCZNE 2005: Sprawdzamy obecność NORMALNEGO oddechu. Normalny oddech to taki, jaki ma zdrowa i przytomna osoba. Ważne, żeby nie pomylić go z oddechem agonalnym lub szczątkowym. Generalnie zasada mówi, że jeżeli mamy jakieś wątpliwości czy oddech poszkodowanego jest normalny, rozpoczynamy procedurę tak , jakby go w ogóle nie było (czyli CPR). Po stwierdzeniu, że nie ma normalnego oddechu rozpoczynamy uciskanie klatki piersiowej. Oznacza to także, że podczas kursów nie ma już oddzielnego ćwiczenia: prowadzenie sztucznego oddychania.
2/ Ocena oznak krążenia
WYTYCZNE 2000: Po podaniu dwóch ratowniczych wdechów sprawdzaliśmy oznaki krążenia.
WYTYCZNE 2005: Nie sprawdzamy oznak krążenia. Po stwierdzeniu, że ktoś nie oddycha normalnie rozpoczynamy od razu uciskanie klatki piersiowej (nie zaczynamy od sztucznych wdechów tak jak poprzednio)
3/ Stosunek uciśnięć do sztucznych oddechów w CPR
WYTYCZNE 2000: 2 wdechy do 15 uciśnięć klatki piersiowej
WYTYCZNE 2005: 30 uciśnięć klatki piersiowej do 2 wdechów Różnica w zapisie wynika z tego, że cały cykl rozpoczynamy obecnie od uciśnięć, a nie oddechów, jak to było w dotychczasowych wytycznych
4/ Efektywny wdech
WYTYCZNE 2000: powinien trwać 1,5-2 sekund
WYTYCZNE 2005: trwa 1 sekundę i powinien być taki, jak w normalnym oddychaniu (powinna się unieść klatka piersiowa)
5/ Odnajdywanie miejsca uciskania
WYTYCZNE 2000: po łuku żebrowym lub po sutkach
WYTYCZNE 2005: należy umieścić ręce na środku klatki piersiowej. Tam znajduje się mostek. Uważaj tylko, żeby nie uciskać żeber, dolnej części klatki piersiowej i oraz górnej części brzucha.
6/ Automatyczny Defibrylator Zewnętrzny (AED)
WYTYCZNE 2000: przestrzegaj poleceń AED (przeprowadzi on serię trzech defibrylacji) a Ty w tym czasie praktycznie nie dotykasz poszkodowanego
WYTYCZNE 2005: po pojedynczej defibrylacji (algorytmy w urządzenia AED także podlegają zmianie) przez 2 minuty prowadzisz CPR w relacji 30:2)
7/ Ofiary podtopienia
WYTYCZNE 2000: Prowadź CPR w stosunku 2:15 przez 1 minutę i dopiero wtedy udaj się po pomoc (jeżeli jesteś sam)
WYTYCZNE 2005: Po stwierdzeniu, że poszkodowany nie oddycha normalnie podaj 5 początkowych sztucznych wdechów i prowadź CPR 30:2 przez 1 minutę i dopiero wtedy udaj się po pomoc (jeżeli jesteś sam)
Odwodnienie jest bardzo niebezpiecznym stanem, z ktorym mozemy miec do czynienia w przypadku intensywnego wysilku fizycznego nie polaczonego z odpowiednim uzupelnianiem plynow. Warto zapoznac sie z tym tematem przed wyruszeniem na wiosenno-letnia wedrowke z plecakiem
OBJAWY - przyspieszony puls, suchosc skory, warg, wysuszenie sluzowek, nasilone pragnienie, letarg, sennosc, zmeczenie, rzadkie oddawanie moczu, mocz ciemny, o intensywnym zapachu, niepokoj, zmniejszenie napiecia skory (zlapac skore chorego w fald i puscic - porownac ze swoja), w stanach ciezkich nasilone zaburzenia swiadomosci, drgawki.
LECZENIE - W terenie pic duzo plynow, najlepiej izotonicznych. Zapewniaja one wyrownanie glownego braku czyli wody jak rowniez pomoga wyrownac stezenie sodu. Bardzo dobrym rozwiazaniem jest Gastrolit wg zalecen producenta. Z braku laku moze byc czysta woda. Najlepszym postepowaniem jest niedopuszczenie do wystapienia odwodnienia - zadnego kozaczenia, popisywania sie jaki to wytrzymaly jestem.
Podstawa leczenia szpitalnego u chorych z hipernatremia i hipowolemia (za malo wody w osoczu, za duzo sodu - typowy przypadek na szlaku) to 0,9% (izotoniczny) roztwor soli do momentu wyrownania niedoboru wody, nastepnie zmniejszamy sod w podawanym plynie do 0% (np. glukoza 5%), ew. do 0,45% NaCl.
Miedzy bajki wkladamy solona wode (chyba ze ktos ma miarke w oku i zrobi szczypta soli roztwor max. izotoniczny - jezeli sodu bedzie wiecej niz 0,9% to zamiast pomoc zrobimy "rozbitka na morzu pijacego morska wode").
TEORIA:
Cisnienie osmotyczne roztworu zalezy od stezenia substancji rozpuszczonej. Cisnienie osmotyczne plynow ustrojowych czlowieka wynosi przecietnie ok. 295 mmoli/kg H2O. W plynie pozakomorkowym (czyli osocze, przestrzen pozanaczyniowa i plyn w jamach ciala, przewodzie pokarmowym) - utrata tego plynu wystepuje w naszym przypadku - 90% czynnych osmotycznie czasteczek stanowia jony sodu. Obrazowo mowiac to glownie sod "trzyma" wode w naczyniach. Jezeli we krwi podniesiemy stezenie sodu - woda przemiesci sie z komorek do naczyn zeby wyrownac podwyzszone cisnienie osmotyczne, jezeli obnizymy stezenie sodu we krwi - woda przejdzie z niej do komorek bo tam bedzie wieksze cisnienie osmotyczne. Bylo takie wesole doswiadczenie na biologii w liceum z komorkami z cebuli i roztworami soli Wink
Dochodzimy do roznych rodzajow plynow - plyny IZOTONICZNE to takie, ktore maja stezenie sodu rowne 0,9%. Gdy je podamy - nie zmieni sie cisnienie osmotyczne krwi. Plyn HIPOTONICZNY ma stezenie sodu nizsze niz 0,9% (np. woda destylowana ma 0%), plyn HIPERTONICZNY ma stezenie sodu wieksze niz 0,9% (np. woda morska, przesolona woda...). Dlatego rozbitkowie na morzu gina szybko pijac wode morska - podnosi ona cisn.osmotyczne krwi (osocza konkretnie), plyn z komorek juz bazowo odwodnionych z braku picia slodkiej wody ucieka do naczyn, najgorzej reaguja na to neurony mozgu...kaplica.
Pocac sie w czasie marszu i dyszac tracimy glownie plyn hipotoniczny - czyli wiecej wody niz sodu. W typowej sytuacji dochodzi zatem do ODWODNIENIA HIPERTONICZNEGO. Zmniejsza sie objetosc osocza, ilosc sodu tez sie zmniejsza ale "mniej", wzglednie w stosunku do wody dochodzi do hipertonii osocza,wzrostu jego cisnienia osmotycznego. Zgodnie z teoria przedstawiona wyzej plyn przemieszcza sie do naczyn zeby wyrownac cisnienie. Przyklad obrazowy: bylo 10 wody i 10 sodu, ubylo 5 wody i 2 sodu, zostalo 5 wody i 8 sodu - doszlo do wzrostu stezenia Na.
Niedobor wody zostanie uzupelniony plynem z komorek - te sie obkurcza, dojdzie do zaburzenia ich funkcji i objawow glownie z osrodkowego ukladu nerwowego (neurony sa bardzo wrazliwe na odwodnienie).
Nie możesz pisać nowych tematów Nie możesz odpowiadać w tematach Nie możesz zmieniać swoich postów Nie możesz usuwać swoich postów Nie możesz głosować w ankietach Nie możesz załączać plików na tym forum Możesz ściągać załączniki na tym forum
